เปิดตำนาน “ตัว พ.พาน วิเศษ” เครื่องรางสายบนแห่งวัดสระเปรียญ ของหลวงปู่เย็น ทานรโต จ.ชัยนาท คนเก่าคนแก่แถบสรรคบุรี เมื่อเอ่ยถึง “หลวงปู่เย็น วัดสระเปรียญ” หลายคนไม่ได้กล่าวถึงท่านเพียงในฐานะพระเกจิผู้เรืองวิชาเท่านั้น แต่ยังกล่าวถึงท่านในฐานะพระผู้มีเมตตา เรียบง่าย หนักแน่น และใช้ชีวิตเพื่อบูรณะวัดวาอารามอย่างแท้จริง หนึ่งในสิ่งที่ทำให้ชื่อของหลวงปู่เย็นเป็นที่จดจำมาจนถึงปัจจุบัน คือเครื่องรางชิ้นเล็ก ๆ ที่เรียกกันว่า “ตัว พ.พาน มหัศจรรย์” หรือที่ศิษย์บางสายเรียกว่า “พ่อ พ.พาน” ของชิ้นนี้มิได้ใหญ่โตโอ่อ่า มิได้สร้างด้วยทองคำหรือโลหะมีค่า แต่กลับเป็นเครื่องรางที่ถูกพูดถึงมากในหมู่ผู้ศรัทธา ตามตำนานเล่าว่า วิชาตัว พ.พานนี้ หลวงปู่เย็นได้รับจากพระธุดงค์ลึกลับรูปหนึ่งในสมัยที่ท่านยังจำพรรษาอยู่ที่วัดระฆังฯ พระธุดงค์รูปนั้นได้หยิบก้านธูปจากหน้าหิ้งพระ มาทำเป็นรูปอักษร “พ” แล้วพันด้วยสายสิญจน์ พร้อมบริกรรมคาถากำกับ ก่อนมอบให้หลวงปู่เย็น พร้อมกล่าวในความหมายว่า นี่คือ “แก้วสารพัดนึก” แต่คำว่าแก้วสารพัดนึกในที่นี้ ไม่ใช่ของวิเศษที่จะบันดาลทุกอย่างให้คนโลภได้ตามใจ หากแต่เป็นเครื่องเตือนใจให้ผู้ครอบครองตั้งมั่นอยู่ในศีลธรรม ระลึกถึงพระพุทธ พระธรรม พระสงฆ์ ระลึกถึงพ่อแม่ ครูบาอาจารย์ และทำความดีเป็นที่ตั้ง เพราะ “พ” ในตำนานนี้ ไม่ได้หมายถึงเพียงตัวอักษร แต่สื่อถึงคำว่า “พ่อ” พ่อพระพุทธ พ่อพระธรรม พ่อพระสงฆ์ พ่อแม่ พ่อครูบาอาจารย์ เป็นของสูงทางใจ มากกว่าจะเป็นของเล่นทางอาคม ภายหลัง หลวงปู่เย็นได้สร้างตัว พ.พานแจกจ่ายแก่ผู้มาร่วมบุญ โดยเฉพาะในช่วงบูรณะวัดสระเปรียญ มีคำเล่าขานว่าใครนำปูน นำวัสดุก่อสร้างมาถวาย ท่านก็มอบตัว พ. ให้ไว้เป็นสิริมงคล จึงเกิดคำพูดติดปากในหมู่ศิษย์ว่า “หลวงปู่เย็นสร้างวัดด้วยตัว พ.” นั่นหมายความว่า ตัว พ.พาน ไม่ได้เป็นเพียงเครื่องราง แต่ยังเป็นสะพานบุญ เป็นแรงศรัทธาที่ช่วยรวมใจคนให้สร้างศาสนสถานขึ้นมาได้จริง พุทธคุณที่ผู้คนเล่าขานกัน มีทั้งด้านเมตตามหานิยม แคล้วคลาด คุ้มครอง ค้าขาย และหนุนดวงชะตา แต่สิ่งที่หลวงปู่ย้ำผ่านวิชานี้ คือผู้ถือครองต้องมีใจดี มีศีล มีความกตัญญู และไม่ประมาทในชีวิต ส่วนเรื่องอภินิหารที่เล่ากันว่า ตัว พ.พานสามารถส่งเสียงเตือนภัย หรือสำแดงเหตุบางอย่างก่อนเกิดอันตรายนั้น ต้องถือเป็น “ประสบการณ์ศรัทธา” ที่เล่าสืบต่อกันมาในหมู่ลูกศิษย์ ผู้ฟังจึงควรฟังด้วยใจเคารพ แต่ไม่ควรลืมหลักใหญ่ของพระพุทธศาสนา ของขลังจะขลังเพียงใด ก็ไม่เท่าคนถือครองตั้งตนอยู่ในความดี เพราะสุดท้ายแล้ว “ตัว พ.” ที่แท้จริง อาจไม่ได้อยู่แค่ในตลับหรือในอกเสื้อ แต่อยู่ในใจของคนที่ยังรู้จักคำว่า พ่อ พระ พุทธคุณ และพอ พอในความโลภ พอในความหลง พอในความประมาท นี่แหละ คือความลึกของ “ตัว พ.พาน วิเศษ” หลวงปู่เย็น วัดสระเปรียญ เครื่องรางเล็ก ๆ ที่คนพื้นที่ยังเอ่ยถึงด้วยความเคารพว่า “ของสูงแห่งสรรคบุรี” “แก้วสารพัดนึกแห่งวัดสระเปรียญ” และ “ตัว พ. สร้างวัด” ที่ยังอยู่ในความทรงจำของศรัทธาชนมาจนทุกวันนี้ คาถากำกับตัว พ.พาน ตั้งนะโม 3 จบ แล้วระลึกถึงพระพุทธ พระธรรม พระสงฆ์ พ่อแม่ ครูบาอาจารย์ ก่อนกล่าวด้วยจิตตั้งมั่นว่า พ่อจงมาโปรดลูกคนนี้ ให้เขากินอิ่ม นอนหลับ พ่อจงมาโปรดลูกคนนี้ เขาจะเอาอะไรก็ขอให้ช่วยเขาสมปรารถนา พระเจ้าพ่อจงมาโปรดลูกคนนี้ พุทธะเตเชนะ ความใดอย่าให้ถูก ปฏิเสวามิ พุทธะเมตตาจิต ธัมมะเมตตาจิต สังฆะเมตตาจิต นะเมตตา โมกรุณา พุทปราณี ธายินดี ยะเอ็นดู อิสวาสุ สุสวาอิ พุทธะปิติอิ